چراغ خودروی ایرانی هم به خانه حرام است!
در مورد مصرف کننده های داخلی افزایش قیمت 42 درصدی کارخانه و 67 درصدی بازار آزاد را شاهد هستیم، برای مشتریان خودروهای صادراتی میانگین قیمت هر دستگاه تنها 13 درصد رشد داشته است! این ارزان فروشی در شرایطی است که همین هفته گذشته علی قویدل، معاون بازرگاني يكي از شركت هاي تامين كننده قطعات خودرو در گفتگو با موج از افزايش 2.5برابري قيمت محصولات اين شركت نسبت به سال گذشته خبر داد.
«چراغی که به خانه رواست بر مسجد حرام است» و وضعیت صنعت خودروی ما این روزها ترجمه معکوس این ضرب المثل است، نگاه کنید: تولید مجموع خودروی سواری در هشت ماهه نخست امسال نزدیک 45 درصد کاهش یافته است، میانگین اختلاف قیمت کارخانه و بازار آزاد انواع خودروی سواری در هم اکنون نسبت به زمان مشابه سال قبل 765 درصد رشد داشته است(میانگین اختلاف قیمت در سال قبل 2.6 (2ممیز6) درصد بوده، هم اکنون این رقم به 22.5(22ممیز5) درصد افزایش یافته است)
میانگین قیمت کارخانه انواع خودروی سواری در حال حاضر نسبت به زمان مشابه سال قبل 42 درصد و میانگین قیمت بازار آزاد انواع خودروی سواری هم اکنون نسبت به زمان مشابه سال قبل 67 درصد رشد داشته است و در چنین شرایطی، مفتخر هستیم که در هشت ماهه نخست امسال(که تولید خودروی سواری در کشور 45 درصد کاهش داشته) نزدیک به 39 هزار دستگاه خودروی سواری صادر کردیم که نسبت به مدت مشابه سال قبل نزدیک به 308 درصد رشد داشته است(سال قبل نزدیک 9 هزار دستگاه صادر کرده بودیم)
کمی صبر کنید، در مورد مصرف کننده های داخلی افزایش قیمت 42 درصدی کارخانه و 67 درصدی بازار آزاد را شاهد هستیم، برای مشتریان خودروهای صادراتی میانگین قیمت هر دستگاه تنها 13 درصد رشد داشته است! این ارزان فروشی در شرایطی است که همین هفته گذشته علی قویدل، معاون بازرگاني يكي از شركت هاي تامين كننده قطعات خودرو در گفتگو با موج از افزايش 2.5برابري قيمت محصولات اين شركت نسبت به سال گذشته خبر داد.
حال سوال اینجاست که با وجود تحریم های اقتصادی که عملا واردات قطعات لازم برای تولید خودروهای داخلی را با مشکل مواجه کرده و وجود تورم در داخل کشور که تولیدات محدود قطعات خودرو در داخل را نیز گرانقیمت کرده است، چرا باید کشوری مثل ایران به صادرات خودرو بپردازد، این نوعی لجبازی است، یا حراج منابع داخلی برای داشتن پزهای سیاسی؟
به هیچ عنوان نمی توان این صادرات را با هدف ارزآوری برای کشور محسوب کرد، چراکه در هشت ماهه نخست امسال، اگر 230 میلیون دلار صادرات خودرو به کشور ارز تزریق کرده، از آن سو در همین مدت واردات خودرو 623 میلیون ارز از کشور خارج کرده است، این یعنی تراز منفی، تازه اگر واردات 96 میلیون دلاری قطعات منفصله جهت تولید خودرو در هشت ماهه نخست امسال را نادیده بگیریم!
کاهش 45 درصدی تولید خودر
در هشت ماهه نخست امسال تولید خودروی سواری در کارخانه ایران خودرو نسبت به مدت مشابه سال قبل 45.1(45ممیز1) درصد، در کارخانه سایپا 51.7(51ممیز7) درصد، در پارس خودرو 49.9(49ممیز9) درصد، در گروه بهمن 80.1(80ممیز1) درصد، در گروه خودروسازان بهم 100 درصد، در گروه خودروسازان راین 45.5(45ممیز5) درصد کاهش داشته است و از طرف دیگر در مدیران خودرو(نماینده خودروهای ام وی ام در ایران) 163.8(163ممیز8) درصد، در کرمان موتور(عرضه کننده انواع خودروی لیفان) 18 درصد رشد داشته است.
در مجموع کل تولید خودروی سواری کشور در هشت ماهه نخست سال جاری برابر 739 هزار و 483 دستگاه بوده، گفتنیست از فروردین تا آبان ماه سال 1390 مجموع تولید خودروی سواری در کشور برابر 960 هزار و 25 دستگاه ثبت شده است، این یعنی کاهش 45.5(45ممیز5) درصدی تولید خودروی سواری کشورمان(منبع آمار: آمار مقایسه ای ماهیانه تولید انواع خودرو، وزارت صنایع و بازرگانی، جدول 1 و 2)
برای دیدن در ابعاد بزرگتر روی تصویر کلیک کنید
افزایش 67 درصدی قیمت خودرو
یک مقایسه انجام دهیم بین قیمت خودروهای سواری پرطرفدار در آذرماه سال جاری با آذرماه سال 1390. بر این اساس میانگین قیمت «کارخانه» خودروهایی که در ادامه خواهد آمد، در آذرماه امسال نسبت به آذرماه سال قبل 42 درصد افزایش داشته است!
در این بخش قیمت کارخانه و بازار آزاد حال حاضر 15 خودروی سواری و یک وانت بار با قیمت زمان مشابه سال قبل(هفته آخر آذر 1390) که بیشترین طرفدار را دارند مقایسه شده است. این بررسی نشان می دهد به ترتیب قیمت کارخانه ای خودرهای: ماکسیما، مزدا 3(تیپ 3 صندوقدار)، وانت باردو، ام وی ام(530)، سمند سورن، پراید (132)، تندر 90(e2)، پژو207 دنده ای، مگان(2000)، پژو 206 SD (V20)، پژو 206(تیپ5)، قشقایی(mid)، پژو 206(تیپ2)، پژو پارس (سال) و لیفان 620 بیشترین افزایش قیمت را در آذرماه امسال نسبت بهزمان مشابه سال قبل داشته اند.
از دیگر سو به ترتیب قیمت بازار آزاد خودروهای: ماکسیما، پژو207 دنده ای، پژو 206(تیپ5)، قشقایی(mid)، پژو 206 SD (V20)، پژو 206(تیپ2)، مزدا 3(تیپ 3 صندوقدار)، وانت باردو، لیفان 620، سوزوکی ویتارا(کلاس8)، مگان(2000)، ام وی ام(530)، تندر 90(e2)، پراید (132) و پژو پارس (سال) بیشترین رشد قیمت را داشته اند.
اختلاف قیمت بازار و کارخانه: پژو 206(تیپ2)، پژو پارس (سال)، پژو 206(تیپ5)، پژو207 دنده ای، قشقایی(mid)، مگان(2000)، ماکسیما، مزدا 3(تیپ 3 صندوقدار) و تندر 90(e2) به ترتیب از همه بیشتر بوده است. اطلاعات کامل را می توانید در جدول زیر مشاهده کنید.
برای دیدن در ابعاد بزرگتر روی تصویر کلیک کنید
رشد 308 درصدی صادرات خودرو های 5 هزار دلاری
در حالی که تولید خودروی سواری در کشور نزدیک به 45 درصد کاهش داشته و قیمت کارخانه ای انواع آن بیش از 40 درصد رشد داشته است، با این حال میزان صادرات خودروی سواری در هشت ماهه نخست سال جاری نزدیک به 308 درصد رشد داشته است! از فروردین تا آبان ماه سال قبل جمعا 9 هزار و 515 دستگاه خودروی سواری به ارزش 50 میلیون دلار از ایران به کشورهای جهان صادر شده بود، این در حالیست که در هشت ماهه نخست سال جاری این میزان به 38 هزار و 792 دستگاه به ارزش 230 میلیون دلار رسیده است.
عمده این صادرات به همسایه غربی یعنی عراق بوده است، به طوری که از مجموع صادرات خودروی ایران 38 هزار دستگاه به ارزش 226 میلیون دلار به کشور عراق رفته، که نزدیک به 99 درصد مجموع صادرات خودرو را به خود اختصاص می دهد. همچنین 184 دستگاه به ارزش نزدیک به یک میلیون دلار به کشور اوکران ، 106 دستگاه به ارزش 814 هزار دلار به کشور آذربایجان و 201 دستگاه به ارزش نزدیک به یک میلیون دلار به سایر کشورهای جهان خودرو صادر شده است.
میانگین قیمت هر دستگاه خودروی صادراتی به عراق 5 هزار و 916 دلار، میانگین قیمت خودروهایی که به اوکراین رفته 6 هزار و 913 دلار، میانگین قیمت خودروهای صادراتی به آذربایجان 7 هزار و 679 دلار و میانگین خودروهای صادراتی به سایر نقاط جهان 6 هزار و 975 دلار بوده است.
میانگین قیمت هر دستگاه خودروی صادراتی در هشت ماهه نخست سال گذشته 5 هزار و 255 دلار بوده، که این رقم امسال به 5 هزار و 929 دلار رسیده است که حاکی از رشد تقریبا 13 درصدی قیمت خودروهای صادراتی ایران است.
برای دیدن در ابعاد بزرگتر روی تصویر کلیک کنید
صادرات خودرو پزی بود که در دولت نهم برای نشان دادن توان صادراتی اتفاق افتاد. صادرات گسترده خودرو به سوریه سبب شد تا با بحرانی شدن وضعیت کشور سوریه، عملا صادرات خودرو کاهش قابل توجهی داشته باشد، مقصد بعدی عراق بود.
در دوره هایی خودروهای ایرانی با قیمتی بسیار پایین تر از داخل به کشورهای دیگر صادر میشدند، هم اکنون گمرک به روال گذشته، شرح صادرات و واردات خودرو را در اختیار قرار نمی دهد. اما پیشتر که شرح این مبادلات تجاری نیز در اختیار بود، شاهد بودیم که بسیاری از این خودروها، خودروهایی نیستند که در ایران تولید شدند، بلکه به هر دلیلی، برای مثال خودروی «ب.ام.و» از ایران به اروپا صادر میشد و گمرک نیز ارزش آن را جزو صادرات خودرو به حساب می آورد.
با توجه به وضعیت کنونی بازار داخلی، به نظر می رسد بازار داخل که اختلاف قیمت خودرو از کارخانه تا بازار آزاد بعضا به 58 درصد رسیده است، بیش از کشور دوست و همسایه «عراق» یا کشور نه چندان دوست «آذربایجان» به تولیدات داخلی نیاز داشته باشد.
وانگهی، در شرایطی که برای تامین قطعات تولید خودروهای (مونتاژی) داخلی، خودروسازان مبجورند با تغییرات قیمت ارز تا چند برابر قیمت های گذشته هزینه کنند، صادرات خودرو آن هم با تغییر جزئی ارزش چه توجیه اقتصادی می تواند داشته باشد؟ این سوالیست که احتمالا مسئولان امر پاسخ آن را بهتر می دانند.
———
منابع:
گزارش تولید خودرو در کشور، هشت ماهه نخست امسال، وزارت صنایع و بازرگانی
گزارش گمرک از وضعیت تجارت خارجی در هشت ماهه نخست امسال
[+] همچنین ببینید:
ایران ۲ دستگاه خودرو به رومانی صادر کرد
