خون ایرانی ارزان تر از نوشابه

۲۴ فروردین ۱۳۸۹ 7 دیدگاه

کیلویی 500 تومان خون صادر می کنیم

صادرات 13 هزارتن خون ایرانی به کشورهای جنگ زده

کشورهای اصلی مقصد خون  ایرانی بر اساس ارزش صادرات

کشورهای اصلی مقصد خون ایرانی بر اساس ارزش صادرات

مشخص نیست این خون ها در کدام سازمان جمع آوری می شود، اما صادرات آن زمانی که در گمرک به ثبت رسیده است، به معنای آن است که کالایی با وزنی مشخص ـ توسط فروشنده ای نامشخص ـ  با ارزشی مشخص، فروخته و بهای آن دریافت شده است.

صادرات نزدیک به 13 میلیون کیلو خون ایرانی، اتفاق حیرت آوری است که طی چهار تا پنج سال گذشته رخ داده است. به راستی این میزان خون در اختیار چه شرکت یا سازمان و ارگانی می تواند باشد؟ در آمار گمرک نامی از صادر کننده خون برده نشده است. از طرفی، حجم بزرگ خون صادر شده(برابر با 13 هزار تن) و مقایسه آن با میانگین ارزش هر کیلوی آن(کمتر از هزارتومان) این فرضیه را که خون های صادر شده فراوری خاصی شده باشند را رد می کند.

در ایران خرید و فروش خون انسان زیاد معمول نیست و معتبرترین متولی دریافت خون از مردم کشورمان سازمان انتقال خون است که آن هم بابت خون های دریافتی پولی را به اهداء کنندگان پرداخت نمی کند. از طرفی در آمار گمرک بین خون انسان و حیوان تفکیکی قائل نشده است، همچنین نام صادرکننده خون نیز مشخص نشده است. تمام اینها، ارایه تصویری روشن از این مبادلات خونی و تجاری را دشوار می کند.  آنچه مشخص است، تمامی این صادرات ذیل تعرفه «30029000 » و تحت عنوان «خون انسان و خون حیوان»انجام شده است.

در سال 1387 سود بازرگاني كيسه خون به صفر می رسد. کیسه های خون در واقع ظرف هایی هستند که خون در آنها قرار می گیرد. براساس این تصویب نامه که در تاریخ سیزدهم مهرماه سال 1387 به امضای رییس جمهور وقت رسیده است، وزراي عضو كميسيون ماده (1) آيين‌نامه اجرايي قانون مقررات صـادرات و واردات بـه استناد اصل يكصد و سي و هشتم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و با رعايـت تصويـب‌نامه شمـاره 25338/ت24794هـ مورخ 29/5/1380 تصويب نمودند: سود بازرگاني كيسه خون مشمول رديف 39232910 تعرفه از شانزده درصد (16%) به صفر درصد كاهش مي‌يابد. اين تصـويب‌نامه در تاريخ 8/7/1387 به تـأييـد رياست جمهوري وقت رسيده‌است.

ابتدای این هفته گزارشی در همین روزنامه به چاپ رسید که از واردات خون به کشور حکایت داشت، برخی استدلال می کنند که خون هایی که از کشورهای اروپایی و آمریکایی به کشورمان وارد شده است، خونی است که از ایران به آن کشورها صادر و پس از آن دوباره به کشورمان وارد شده است. اما با بررسی جداول گمرک مشخص می شود که خونی به هیچ یک از کشورهای وارد کننده خون به ایران صادر نشده است.

به عبارت دیگر، در حالی که ایران خون را از کشورهایی چون: انگلیس، سوییس، فرانسه، آمریکاو… با قیمت متوسط هر کیلو 190 دلار وارد می کند، در مقابل خون را به کشورهایی چون: افغانستان، تاجیکستان، ترکمنستان و… به قیمت کمتر از یک دلار صادر می کند!

مشخص نیست این خون ها در کدام سازمان جمع آوری می شود، اما صادرات آن زمانی که در گمرک به ثبت رسیده است، به معنای آن است که کالایی با وزنی مشخص ـ توسط فروشنده ای نامشخص ـ  با ارزشی مشخص، فروخته و بهای آن دریافت شده است.

میزان کل صادرات خون از سال 1384 تا بهمن 1388(براساس ارزش صادرات)

میزان کل صادرات خون از سال 1384 تا بهمن 1388(براساس ارزش صادرات)

1384

در سال 84، مجموعا 6/2 هزارتن خون به کشورهای: افغانستان، تركمنستان، تاجيكستان، آذربايجان وعراق صادر شده است. ارزش این خون ها نزدیک به 5/1 میلیون دلار بوده است، به عبارت دیگر، میان قیمت هر کیلو خون صادراتی در گمرک نیم دلار بوده است! نیم دلار برابر با 500 تومان در کشورخودمان است، که کمتر از قیمت یک بطری نوشابه گازدار است!

1385

در سال 85، صادرات خون رشد چشمگیری دارد، به طوری که در این سال، صادرات این کالا به کشورهای: افغانستان، تاجيكستان، تركمنستان و عراق حدودا نیم میلیون دلار افزایش داشته است. وزن کل صادرات خون به کشورهای مزبور برابر با 2/2 هزار تن بوده است. میانگین قیمت خون ایرانی صادراتی در این سال حدود 9/0 دلار بوده که تقریبا با قیمت یک بطری نوشابه خانواده برابری می کند.

1386

در سال 86، رشد صادرات خون ادامه دارد. مقاصد خون ایرانی به ترتیب ارزش صادرات عبارت است از: افغانستان، تاجيكستان و تركمنستان. ارزش کل صادرات خون به این سه کشور برابر با 2/2 میلیون دلار است و وزن خون های صادراتی حدود 5/2 هزارتن بوده است. در این سال هم خریداران خارجی حاضر نشدند حتی یک دلار برای خون های صادراتی ایرانی پرداخت کنند و میانگین قیمت خون های ایرانی برای هر کیلو 9/0 دلار است.

1387

در این سال اتفاق جالبی رخ می دهد. اگرچه صادرات خون ایرانی نسبت به سال گذشته(یعنی سال 1386) تغییر چندانی نکرده است، اما مقدمه سالی دیگر است. سالی که در آن صادرات خون ایرانی رشد چشمگیری دارد. در همین سال است  که سود بازرگاني كيسه خون به صفر می رسد. کیسه های خون در واقع ظرف هایی هستند که خون در آنها قرار می گیرد. براساس این تصویب نامه که در تاریخ سیزدهم مهرماه سال 1387 به امضای رییس جمهور وقت رسیده است، وزراي عضو كميسيون ماده (1) آيين‌نامه اجرايي قانون مقررات صـادرات و واردات بـه استناد اصل يكصد و سي و هشتم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران و با رعايـت تصويـب‌نامه شمـاره 25338/ت24794هـ مورخ 29/5/1380 تصويب نمودند: سود بازرگاني كيسه خون مشمول رديف 39232910 تعرفه از شانزده درصد (16%) به صفر درصد كاهش مي‌يابد. اين تصـويب‌نامه در تاريخ 8/7/1387 به تـأييـد رياست جمهوري وقت رسيده‌است.

به هر تقدیر در این سال مجموعا نزدیک به 4/2 هزار تن خون به کشورهای: افغانستان، تاجيكستان، تركمنستان، عراق و امارات متحده عربي به ارزش 2/2 میلیون دلار صادر شده است. قیمت متوسط هر کیلو خون ایرانی همچنان 9/0 دلار است.

1388

آمار کل صادرات سال 1388 هنوز منتشر نشده است و آماری که در دست است، تا بهمن ماه این سال را روایت می کند. اما در همین حد هم صادرات خون در این سال رشد فوق العاده ای یافته است. در سال گذشته، صادرات خون با نزدیک به 700 هزار کیلو گرم به رقم بی سابقه 3 هزار تن رسید. مقاصد خون ایرانی در این سال عبارتند از: افغانستان، تاجيكستان، تركمنستانو عراق. میانگین ارزش خون ایرانی در این مبادلات همچنان زیر یک دلار است. با این تفاوت که در سال گذشته، سود بازرگانی کیسه های حمل خون به صفر رسیده است.

کشورهای مقصد خون های صادراتی ایران به تفکیک از سال 1384 تا بهمن ماه 1388

1384

کشور وزن (کیلو) ارزش به دلار
افغانستان 1875012 950288
تركمنستان 378960 289844
تاجيكستان 212467 189260
آذربايجان 175000 123180
عراق 3500 5413
جمع 2644939 1.557.985

1385

کشور وزن (کیلو) ارزش (دلار)
افغانستان 1743712 1474426
تاجيكستان 315930 375952
تركمنستان 200920 233076
عراق 25450 28815
جمع 2286012 2112269

1386

کشور وزن (کیلو) ارزش (دلار)
افغانستان 2120968 1754576
تاجيكستان 367030 438537
تركمنستان 89000 105327
جمع 2576998 2298440

1387

کشور وزن (کیلو) ارزش (دلار)
افغانستان 1609922 1346193
تاجيكستان 427561 537887
تركمنستان 192036 232830
عراق 158714 163128
امارات متحده عربي 50 55
2388283 2280093

1388

کشور وزن (کیلو) ارزش (دلار)
افغانستان 2250853 2066441
تاجيكستان 591433 663547
تركمنستان 169213 216465
عراق 65130 32198
جمع 3076629 2978651

کشورهای مقصد خون ایرانی طی سال های 1384 تا بهمن ماه 1388

کشور ارزش صادرات(دلار)
افغانستان 7591924
تاجیکستان 1829231
ترکمنستان 1077542
عراق 229554
آذربایجان 123180

جدول کل صادرات خون از سال 1384 تا بهمن ماه 1388

سال وزن(کیلو) ارزش(دلار) متوسط قیمت برای هر کیلو(دلار)
1384 2644939 1557985 5/0
1385 2286012 2112269 9/0
1386 2576998 2298440 9/0
1387 2388283 2280093 9/0
تا بهمن 1388 3076629 2978651 9/0
جمع 12.972.861 11227438 8/0

در این جدول، تفاوت ارزش هر کیلو خون ایرانی و خارجی را مشاهده می کنید.

سال میانگین ارزش هر کیلو خون وارداتی(به تومان) میانگین ارزش هر کیلو خون صادراتی(به تومان) اختلاف ارزش خون صادرات و وارداتی(به تومان)
1384 73000 500 72500
1385 64000 900 63100
1386 102000 900 101100
1387 141530 900 140630
1388(نه ماهه اول) 194498 900 193598

*به تومان

تمامی آمار مورد استفاده در این گزارش از آمار رسمی گمرک جمهوری اسلامی ایران اخذ شده است.

این گزارش در روزنامه پول، مورخ 24 فروردین 1389 به چاپ رسید

خون انگلیسی در رگ ایرانی

۲۱ فروردین ۱۳۸۹ 2 دیدگاه

واردات 119 میلیون دلار خون اروپایی، آمریکایی و عربی به ایران

در ایران، از زمانی که سازمان انتقال خون فعالیت خود را به صورت جدی آغاز کرد، بسیاری از مردم به خاطر مسائل انسان دوستانه، به صورت رایگان اقدام به اهدای خون خود می کنند. اما ظاهرا خون آنها کفاف نمی دهد، یا باید خون های رنگین تری نزدیک به 182 هزارتومان گرانتر، از کشورهایی مثل انگلیس، سوییس، فرانسه، آمریکاو…. به کشور وارد شود.

کشورهای برتر وارد کننده خون به ایران از ابتدای سال 1384 تا 9 ماه اول 1388

کشورهای برتر وارد کننده خون به ایران از ابتدای سال 1384 تا 9 ماه اول 1388

ایران کشوری است با فرهنگ سنتی، اما احتمالا اکثر مردم سنتی ایران که خون را مایه استحکام روابط خانوادگی، انتقال خصوصیت های فامیلی، خوبی یا بدی و… می دانند خبر ندارند که خون انگلیسی و سوئیسی و اماراتی و امریکایی و… در رگ های بعضی هایشان می جوشد! آمار گمرک می گوید طی 4-5 سال گذشته، واردات خون از کشورهای ار.پایی و آمریکایی به کشورمان رونق خوبی داشته، دراین گزارش به این مقوله پرداخته شده است.

اگرچه فروش خون برای ایرانیان کمی عجیب است، اما در برخی از کشورها این تجارت کم سابقه ای نیست. اگرچه در ایران نیز طی سال های اخیر، فروش خون تحت عنوان«اهدای پلاسما» و حق الزحمه و هزینه ایاب و ذهاب در حال رواج یافتن است. اما با همه اینها، هنوز غاطبه مردم ایران به خون فروشی نیافتادند.

در ایران، از زمانی که سازمان انتقال خون فعالیت خود را به صورت جدی آغاز کرد، بسیاری از مردم به خاطر مسائل انسان دوستانه، به صورت رایگان اقدام به اهدای خون خود می کنند. اما ظاهرا خون آنها کفاف نمی دهد، یا باید خون های رنگین تری نزدیک به 182 هزارتومان گرانتر، از کشورهایی مثل انگلیس، سوییس، فرانسه، آمریکاو…. به کشور وارد شود.

در بررسی جداول آمار گمرک، واردات «خون انسان و حیوان» ذیل تعرفه «30029000» از مدتها پیش رواج دارد. که از آن جمله می توان به چهار سال قبل اشاره کرد. یاد آور می شود، که مقداری از این خون ها برای مصارف پزشکی و داروسازی وارد می شوند که در تعرفه گمرک برای خون خالص و خونی که روی آن فعالیت های پزشکی انجام شده است تفاوتی در نظر گرفته نشده است.

بدیهی است، چنین خونی در حجم بسیار کم و با قیمت بالا به کشور وارد می شوند، اما باقی واردات خون که گاه به چند ده تن می رسد، خون عادی است که روی آن عملیات خاصی انجام نشده است.

خرید و فروش خون مجاز است؟

بر اساس معیارهای مذهبی که در ایران نیز یکی از پایه های اصلی قوانین و اصول هستند، خون از نجاسات محسوب می شود و به خاطر حرمت خون، بسیاری از فقها خرید و فروش آن را جایز ندانستند.

آن دسته از شرکت هایی هم که خون خریداری می کنند، بهای آن را تحت عنوان حق ایاب و ذهاب به فروشندگان پرداخت می کنند. حال باید دید، آیا در واردات خون نیز تنها هزینه ترانزیت این مایع حیاتی پرداخته می شود؟

چراکه ایران، از سال 1384، تا پایان نه ماهه اول سال 1388 طی کمتر از چهار سال،  نزدیک به یک میلیون و 240 تن خون انسان و حیوان وارد کرده است.

جدول میزان واردات خون به کشور از سال 84 تاکنون

سال ارزش(به دلار) ارزش(به تومان) وزن(به کیلو) هرکیلو(به تومان)
1384 16.119.059 16.119.059.000 220.824 73000
1385 23.778.607 23.778.607.000 371.182 64000
1386 41.943.787 41.943.787.000 411.535 102000
1387 23.829.589 23.829.589.000 168.371 141.530
1388(نه ماهه اول) 13.271.605 13.271.605.000 68.235 194.498

پنج کشور اول وارد کننده خون به ایران در سال 84 به ترتیب عبارت است از: انگلستان، ايتاليا، سوئيس، آلمان و فرانسه در سال 85 که واردات این کالا به کشور چیزی حدود 150 تن افزاش داشته است، خون به ترتیب ارزش از کشورهای: انگلستان، فرانسه، سوئيس، امارات متحده عربي و ايتاليا به به ایران وارد شده است.

در سال 86، بیشترین میزان خون به کشور  وارد شده، در این سال، صادر کنندگان عمده به کشور عبارتند از: انگلستان، بلژيك، سوئيس، فرانسه و ايتاليا. از سال 87، واردات خون به کشور، آرام آرام کاهش میابد، در این سال نیز کشورهای صادر کننده عمده به ایران عبارتند از: سوئيس، انگلستان، ايتاليا، بلژيك و آلمان.

در سال 88 نیز واردات این کالا به کشور ادامه داشته است. اما از آنجا که آمار مبادلات تجاری سال 88 در زمان تهیه این گزارش  کامل نبوده است، بنابراین تنها به آمار نه ماهه اول سال پرداخته شده است. در نه ماهه اول سال 88 کشور های: سوئيس، آلمان، جمهوري كره ، انگلستان و فرانسه صدر نشین صادرات به ایران هستند.

صادر کنندگان خون به ایران

نام کشور ارزش واردات(به دلار) نام کشور ارزش واردات(به دلار)
انگلستان 48.255.923 هند 2.081.457
ایتالیا 8.526.196 چین 73.489
سوییس 25.985.779 هلند 1.331.172
آلمان 6.760.876 امارات 4.592.894
فرانسه 7.122.086 امریکا 1.520.422

صنعت خون در جهان

اگرچه صنعت خون در ایران سابقه طولانی ندارد، اما این تجارت در برخی از کشورهای جهان، تجارت پر سودی است. بسیاری آن را در زمره تجارت اعضای بدن می دانند. در ایران به طور رسمی خون خرید و فروش نمی شود، اما خرید آن تحت عنوان اهدا پلاسمای خون اتفاق می افتد. روزنامه خبر، در گزارشی به این خرید و فروش اشاره کرده بود. بر اساس گزارش این روزنامه، اهدا کنندگان دفعه اول، نزدیک به پنج هزار تومان و بارهای دیگر 12 هزار تومان بابت ایاب و ذهاب دریافت می کنند. بر این اساس می توان گفت هر لیتر خون در ایران بین 5 تا 12 هزارتومان پرداخته می شود.

این یعنی هر لیتر خون در ایران حداکثر 12 دلار خریده می شود. خرید و فروش خون در ایران، در حالی به این قیمت انجام می شود که در همین حال همتایان مکزیکی فروشندگان خون، هفته‌ای چند بار از مرز می‌گذرند تا خون خود را به بانک‌های خون آمریکا به بهای« 40 دلار» بفروشند. تجارت محصولات خونی و فروش خون در مکزیک، به عنوان «مهم ترین صادر کننده محصولات خون»، تا اندازه ای است که در روزنامه‌های محلی آگهی می‌دهند که فقرای مکزیک می‌توانند بدون مشکل در تردد از مرز، به آمریکا بیایند تا خون خود را بفروشند. قیمت‌ها در عراق نیز بالاست و به گزارش تلویزیون الجزیره «قیمت 350 میلی‌لیتر خون در عراق بین 20 تا 30 دلار» است. البته گزارش ها حاکی از آن است که وضع مردم فقیر هائیتی و دیگر شهرهای برزیل حتی از تهرانی ها هم بدتر است، خون آنها را فقط «لیتری 3 دلار» می‌خرند. اکثر سازمان‌های خیریه در این کشور پوششی برای تولید خون از کودکان یتیم و خانواده‌های بی‌بضاعت هستند و اصطلاحاً به آنها «مزارع خون» می گویند.

جالب آن است که اگرچه  سازمان های متولی این حوزه حاضرند برای وارد کردن خون به کشور، ارقام بالایی را پرداخت کنند، اما همچنان ایرانیان تنها می توانند با اهداف انسان دوستانه و به بیان دیگر به رایگان خون خود را اهدا کنند. سازمان انتقال خون برای خون اهدا کنندگان ایرانی هیچ رقمی را پرداخت نمی کند، اما در عوض خون خارجی ها را به قیمت بالایی خریدار است!

—————–

این گزارش در روزنامه پول مورخ 21 فروردین 1389 به چاپ رسید

نگاهی به تجارت یک‌سویه ایران و چین

۲۰ فروردین ۱۳۸۹ 5 دیدگاه

در محاصره بازرگانان سرخ

پرچم چین واردات و پرچم ایران صادرات به چین

پرچم چین واردات و پرچم ایران صادرات به چین

وجود رابطه تجاری بین ایران و چین چیز غریبی نیست و هر کسی در هر جای ایران باشد، با یک نگاه گذرا به اطرافش حتما یکی از نمایندگان کشور چین را در اطراف خود خواهد یافت. از گوشی موبایل و قلم و کاغذ گرفته تا کارد آشپزخانه و وسایل پخت و پز و کیف و کفش و… همه جا جنس چینی هست. اما هر رفتی، آمدی دارد و تجارت یک‌طرفه زیاد به‌صرفه نیست.
رابطه تجاری بین ایران و چین از سال‌های ابتدایی انقلاب اسلامی رونق خود را آغاز کرد. به خاطر مسایل سیاسی حاکم بر جهان، ایران و چین یکدیگر را به عنوان دوستانی در سطح جهان یافتند و امروز دیگر ایران چینی شده، اما آیا چین هم ایرانی شده است، پاسخ این پرسش در بررسی آمار تجاری بین دو کشور نهفته است. واردات از چین، طی سالیان گذشته همیشه از صادرات به این کشور پیشی گرفته است. چین هم به مثابه سایر کشورها، از قافله افزایش صادرات به ایران عقب نمانده و به اندازه خودش به ایران کالا صادر کرده است و همان رشد دوبرابری واردات از سال 84 به بعد، در مورد چین هم صادق است.

1380
در این سال، میزان واردات از چین برابر با 862‌میلیون دلار بوده و در مقابل 177‌میلیون دلار نیز از ایران کالا به چین صادر شده است. اختلاف این دو برابر با 684میلیون دلار است و سهم ایران از این مبادله 17درصد صادرات به چین است. صادرات عمده ایران به چین در این سال عبارت است از مواد معدنی نظیر مس، آهن، سنگ سرب، مواد شیمیایی مثل متانول (الكل میلیك ) و محصولات پتروشیمی نظیر پلی‌كلروروینیل، پلی‌اتیلن، قیرنفت و… در مقابل نیز از کشور دوست یعنی چین، اقلامی نظیر ماشین‌آلات صنعتی و انواع موتورها، مواد نفتی فرآوری‌شده به جز نفت خام، کک و سایر محصولات مشتق از زغال‌سنگ، کالاهای الکترونیکی و… به کشور صادر شده است.

1381
در سال 81، صادرات به چین از طریق ایران تغییر چندانی نداشته است، اما در عوض رشد واردات از این کشور آغاز می‌شود؛ رشدی که در ادامه سیر صعودی دارد. در این سال، 978‌میلیون دلار کالا، نظیر آنچه در سال 80 به کشور وارد شده بود، به اضافه دانه‌های ذرت به ایران وارد شده است، این یعنی چیزی حدود یک‌میلیون دلار افزایش، سهم چین از واردات به ایران در بین سایر کشورهای واردکننده کالا به ایران 4/4‌درصد است و نسبت واردات به صادرات از چین به ایران مثل سال قبل حفظ شده است. در مقابل این واردات، ایران نیز چیزی حدود 198میلیون دلار کالا به چین صادر کرده است. صادراتی که رشدی نظیر واردات از چین داشته است؛ در این سال هم صادرات عمده ایران به چین را اقلام معدنی، شیمیایی و نفتی تشکیل می‌دهند.

1382
سرانجام آغاز رشد واردات از چین و سکون صادرات به این کشور فرا می‌رسد. در این سال اگرچه صادرات ایران به چین رشدی برابر با 33میلیون داشت، اما در مقابل واردات از این کشور رشدی برابر با 505میلیون دلار داشته است. با این رشد میزان واردات ایران از چین در سال 1382 به 4/1‌میلیارد دلار می‌رسد و در مقابل نیز  231میلیون دلار صادرات کالا از ایران به چین، سهم کشور ما از این معامله است. در این سال، اقلام مهم وارداتی از چین به ایران عبارت است از: انواع موتور و ماشین‌آلات صنعتی، محصولات کشاورزی و مواد شیمیایی نظیر حشره‌کش‌ها. در مقابل سهم 13درصدی ایران از این مبادلات به واسطه صادرات  اقلام معدنی اداشده است.

1383
طی سال 83 رشد صعودی واردات از کشور چین ادامه می‌یابد، اما هنوز به بالاترین سطح خود نرسیده است. در این سال اقلام وارداتی و صادراتی تفاوت چندانی نکرده‌اند، جز اینکه دستگاه‌های رادار وارد شده از چین به ارزش 402میلیون دلار، رتبه اول کالاهای وارداتی از چین را تشکیل می‌دهند. در خلال مبادلات تجاری دو کشور، سهم چین از واردات به ایران برابر با 88درصد و سهم ایران در صادرات به چین برابر با 12‌درصد است. صادرات به چین با 34‌میلیون دلار به 266‌میلیون دلار می‌رسد، اما در مقابل واردات از این کشور همراه با افزایش سهمش از مبادلات تجاری دو کشور با افزایش 486دلاری به رقم 9/1میلیارد دلار می‌رسد. البته باید یادآور شد، هرچند واردات از چین در این سال رشد چشمگیری داشته است، اما سهم چین از کل کشورهای واردکننده کالا به ایران، با 1/0‌درصد کاهش به 5/5‌درصد رسیده است.

1384
در سال 84، چین سهم خود را در واردات به ایران در بین سایر کشورهای واردکننده کالا به کشورمان با 5/5‌درصد حفظ کرده است، اما واردات به کشور به شکل فزاینده‌ای رشد دارد. در این سال، واردات چین به ایران، مجموعا با 189‌میلیون دلار افزایش به رقم 1/2‌میلیارد دلار می‌رسد. اقلام وارداتی چین به ایران بازهم در حال تغییر است. اگرچه رادار هنوز هم بین 20 قلم کالای اول قرار دارد، اما نکته قابل توجه، واردات 250تن دانه ذرت، توسط دولت به ارزش 7/41‌میلیون دلار است. 37‌میلیون دلار نیز بخش‌های
غیر دولتی ذرت از چین به کشور وارد کرده اند. سهم ایران در مجموع این مبادلات بهبود داشته و به 20‌درصد صادرات می‌رسد، در مقابل نیز سهم چین با کاهش 8درصدی به 80‌درصد واردات می‌رسد.

1385
بازهم کفه ترازوی مبادلات دوطرفه، به نفع ایران در حال تغییر است، اما هنوز به نصف نرسیده. سهم ایران در این بده‌بستان‌ها، با 9 پله افزایش به 29‌درصد می‌رسد و در مقابل، سهم چین با 9 پله کاهش به 71‌درصد تنزل می‌کند.
در این سال، کشور چین  مجموعا 6/2‌میلیارد دلار انواع کالا که اکثر آنها را ماشین‌آلات کشاورزی و وسایل نقلیه تشکیل می‌دهد، به کشورمان وارد کرده است. در مقابل نیز ایران با حدود 524‌میلیون دلار افزایش، حدود یک‌میلیارد دلار کالا به چین وارد کرده است. سهم چین در بین کشورهای صادرکننده به ایران با 8/0‌درصد افزایش به 3/6‌درصد می‌رسد. در سال 85، کماکان محصولات معدنی و شیمیایی عمده اقلام صادراتی از ایران به چین هستند.
سال 85، در واقع سال برابری رشد مبادلات دوطرفه تجاری ایران و چین به شمار می‌رسد. البته هنوز هم به نسبت افزایش همزمان واردات و صادرات، اختلاف یک و نیم‌میلیارد دلاری به نفع چین حفظ شده است.

1386
سال 86 سال اوج تفاوت مبادلات ایران و چین به نفع کشور دوست، چین است. در این سال برای اولین بار طی این دوره هشت ساله مورد بررسی، تفاوت واردات و صادرات به سه‌‌میلیارد دلار می‌رسد.  در سال 1386، میزان کل واردات ایران از کشور‌های جهان تنها هشت‌‌میلیارد نسبت به سال گذشته افزایش یافته است، واردات ایران از چین نیز چیزی حدود 6/1‌میلیارد دلار افزایش نشان می‌دهد. در مقابل، صادرات ایران به چین، نه با شیبی صعودی نظیر واردات که با میزانی کمتر برابر با 190‌میلیون دلار به 2/1‌میلیارد دلار می‌رسد که البته در طی دوره هشت ساله مورد بررسی رقمی رشد قابل توجهی است.

1387
سال 87، در واقع نسبت صادرات به واردات از ایران به چین و از چین به ایران، دوباره به وضعیت سال 85 بازمی‌گردد. در این سال  سهم صادرات ایران به چین 29‌درصد و سهم واردات از چین 71‌درصد است. صادرات به چین(به نسبت سایر کشور‌های جهان) 3‌درصد رشد نشان می‌دهد و از مجموع 9/17‌میلیارد دلار صادرات ایران به کشورهای جهان، بیش از 2‌میلیارد آن به چین صادر شده است. سهم چین از صادرات ایران 1/11‌درصد است. صادرات به چین در این سال 759‌میلیون دلار افزایش داشته و برای اولین بار در این دوره هشت ساله به رقم بیش از دومیلیارد دلار می‌رسد. صادرات ایران به چین در سال 87 نیز همچنان اقلام معدنی و شیمیایی هستند.  اما همچون صادرات، واردات از چین نیز رشد قابل توجه و بی‌سابقه‌ای داشته است. در این سال واردات از چین با 677‌میلیون دلار افزایش به رقم 9/4‌میلیارد دلار می‌رسد که سهم 8/8درصدی از کل واردات به ایران را ازآن خود کرده است. سهم چین نسبت به کل واردکنندگان کالا به ایران نسبت به سال گذشته 1/0‌درصد رشد داشته است و اقلام وارداتی به کشور را بیشتر ماشین آلات کشاورزی تشکیل می‌دهد.
روند واردات و صادرات در سال 88 ( تا بهمن ماه) دگرگون می‌شود و در حالی که واردات از چین به ایران کاهش قابل توجهی را نشان می‌دهد، صادرات به این کشور همچنان در حال رشد است. در حالی که واردات از چین به کشورمان در سالی که گذشت حدود 868‌میلیون دلار کاهش داشته است، اما در مقابل، صادرات ایران به این کشور رشد بیش از 600‌میلیون دلاری داشته است و به نظر می‌رسد، در صورتی که این روند در سال جاری نیز ادامه پیدا کند، تراز تجاری ایران و چین اگر به نفع ایران سنگینی نکند، لااقل برابر شود.

میزان صادرات به چین

وضعیت

درصد از کل صادرات

میزان صادرات به چین

میزان کل صادرات از سایر کشورها

1380

2/4

177098570

4204429447

1381

1/0

3/4

198309615

4579509957

1382

4/0-

9/3

231571099

5922014779

1383

9/3

266246574

6803397888

1384

1/4

5

529050173

10439600728

1385

1/3

1/8

1052996801

12853470773

1386

1/8

1243523764

15290975310

1387

3

1/11

2003354391

17.963.584.950

تا دیماه 1388

7/4

8/15

2668830803

16790103194

میزان واردات از چین

وضعیت

درصد از کل واردات

میزان واردات به چین

میزان کل واردات از سایر کشورها

1380

7/4

862045506

18039844257

1381

3/0-

4/4

978762634

22076602470

1382

2/1

6/5

1484054308

26453466997

1383

1/0-

5/5

1970909347

35226272289

1384

5/5

2160293871

39131603390

1385

8/0

3/6

2617606686

41544147035

1386

4/2

7/8

4247023290

48385896420

1387

1/0

8/8

4914845596

55637689293

تا دیماه 1388

1

8/9

4045884723

41223146731

ارقام به دلار*

——————————

این گزارش در روزنامه پول مورخ 19 فروردین 1389 به چاپ رسید.